رصد یک تابش پرتو ایکس ۱۰ دقیقه‌ای پس از انفجار کوتاه گاما، سرنخ تازه‌ای از سرنوشت ادغام ستاره‌های نوترونی ارائه می‌دهد‌

ستاره‌شناسان رویدادی کم‌سابقه را در کیهان ثبت کرده‌اند که می‌تواند سرنخی تازه درباره سرنوشت ادغام دو ستاره نوترونی ارائه دهد. این رویداد که در ۴ ژوئیه ۲۰۲۵ شناسایی شد، با یک انفجار کوتاه پرتو گاما همراه بود، اما تابش پرتو ایکس آن نزدیک به ۱۰ دقیقه ادامه پیدا کرد.

انفجار کوتاه، تابشی غیرعادی

ماهواره‌های SVOM، Einstein Probe و Insight-HXMT این رویداد را ثبت کردند. انفجار پرتو گاما تنها حدود نیم ثانیه طول کشید، اما تابش پرتو ایکس پس از آن برای مدت بسیار طولانی‌تری ادامه داشت.

این دنباله طولانی از پرتو ایکس اهمیت زیادی دارد؛ زیرا می‌تواند با آنچه دانشمندان از بقایای حاصل از ادغام ستاره‌های نوترونی انتظار دارند، ارتباط داشته باشد.

آیا یک مگنتار متولد شده است؟

بررسی داده‌های این رویداد با کمک تلسکوپ VLT و دیگر رصدخانه‌ها نشان می‌دهد یکی از توضیح‌های احتمالی، تشکیل یک مگنتار پس از برخورد دو ستاره نوترونی است.

مگنتار نوعی ستاره نوترونی است که میدان مغناطیسی فوق‌العاده قدرتمندی دارد. اگر این تفسیر درست باشد، انرژی آزادشده از مگنتار تازه‌متولدشده می‌تواند توضیحی برای ادامه‌دار بودن تابش پرتو ایکس پس از انفجار گاما ارائه کند.

پنجره‌ای تازه برای مطالعه ستاره‌های نوترونی

ادغام ستاره‌های نوترونی از خشن‌ترین رویدادهای کیهانی هستند و می‌توانند اطلاعات مهمی درباره رفتار ماده در چگالی‌های بسیار بالا، تولید عناصر سنگین و شکل‌گیری اجرام فشرده در اختیار دانشمندان قرار دهند.

رصد چنین دنباله طولانی از پرتو ایکس می‌تواند به پژوهشگران کمک کند تا بهتر بفهمند پس از ادغام دو ستاره نوترونی چه اتفاقی برای بقایای آن‌ها رخ می‌دهد و چه زمانی یک سیاه‌چاله یا یک ستاره نوترونی بسیار مغناطیسی شکل می‌گیرد.

یک سرنخ برای معمای فوران‌های پرتو ایکس

اگر فرضیه تولد مگنتار در این رویداد تأیید شود، این کشف می‌تواند در توضیح منشأ برخی از فوران‌های مرموز و طولانی پرتو ایکس نیز نقش داشته باشد.

البته برای تأیید قطعی این سناریو به رصدهای بیشتر و بررسی دقیق‌تر داده‌ها نیاز است؛ اما این رویداد می‌تواند یکی از سرنخ‌های مهم برای درک مراحل پایانی ادغام ستاره‌های نوترونی و سرنوشت بقایای آن‌ها باشد.