اعلام تازه بانک مرکزی درباره منابع ارزی حوزه سلامت

بانک مرکزی از افزایش ۲۸ درصدی تأمین ارز دارو و تجهیزات پزشکی در سال ۱۴۰۵ خبر داد. بر اساس اعلام این بانک، تا ۱۴ مهرماه نزدیک به ۳ میلیارد دلار ارز برای تأمین نیازهای این بخش اختصاص یافته و پیش‌بینی‌های لازم برای ادامه تأمین ارز تا پایان سال نیز انجام شده است. با این حال، تغییرات منابع ارز ترجیحی و افزایش هزینه تأمین برخی مواد اولیه دارویی همچنان از چالش‌های مهم صنعت داروسازی کشور به شمار می‌روند.

تأمین نزدیک به ۳ میلیارد دلار ارز برای دارو و تجهیزات پزشکی

به گزارش خبرگزاری تسنیم، بانک مرکزی اعلام کرده است که از ابتدای سال ۱۴۰۵ تا ۱۴ مهرماه، مجموعاً ۲ میلیارد و ۹۹۳ میلیون دلار ارز برای حوزه دارو و تجهیزات پزشکی تأمین شده است.

این رقم در مقایسه با دوره مشابه، نشان‌دهنده افزایش ۲۸ درصدی تأمین ارز این بخش است. بانک مرکزی همچنین اعلام کرده که برای تأمین ارز مورد نیاز دارو و تجهیزات پزشکی تا پایان سال نگرانی وجود ندارد و پیش‌بینی‌های لازم در این زمینه انجام شده است.

بر اساس همین گزارش، در سال گذشته در مجموع حدود ۴.۷ میلیارد دلار ارز به حوزه دارو و تجهیزات پزشکی اختصاص یافته بود.

اولویت‌بندی تخصیص ارز دارویی چگونه انجام می‌شود؟

طبق اعلام بانک مرکزی، فرایند تخصیص ارز به‌صورت سیستمی انجام می‌شود و اولویت‌های موردنیاز را وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی تعیین می‌کند.

همچنین کمیته تخصیص ارز به‌صورت فصلی در دولت تشکیل می‌شود و بودجه ارزی دستگاه‌های مربوطه را ابلاغ می‌کند. دستگاه‌های مسئول نیز موظف‌اند ثبت سفارش‌های خود را در چارچوب منابع تعیین‌شده مدیریت کنند.

این سازوکار با هدف مدیریت منابع ارزی و تأمین نیازهای ضروری کشور، از جمله دارو و تجهیزات پزشکی، اجرا می‌شود.

آیا افزایش تأمین ارز به معنای کاهش قیمت دارو است؟

افزایش میزان تأمین ارز دارو می‌تواند به بهبود دسترسی شرکت‌های دارویی به منابع موردنیاز برای واردات دارو و مواد اولیه کمک کند؛ اما این افزایش به‌تنهایی تضمین‌کننده کاهش قیمت دارو برای مصرف‌کنندگان نیست.

هزینه نهایی دارو به عوامل مختلفی بستگی دارد؛ از جمله نرخ ارز مورد استفاده، هزینه واردات مواد اولیه، هزینه‌های تولید، نقدینگی شرکت‌های دارویی، قیمت‌گذاری رسمی و میزان پوشش بیمه‌ها.

از سوی دیگر، رئیس سازمان غذا و دارو در گزارشی که اوایل مهرماه منتشر شد، از کاهش ۵۰۰ میلیون دلاری منابع ارز ترجیحی دارو و انتقال ۹۰۰ میلیون دلار از منابع ارز ترجیحی به ارز غیرترجیحی خبر داده بود.

این ارقام نشان می‌دهند که افزایش کل ارز تأمین‌شده برای حوزه دارو باید از تغییرات ترکیب منابع ارزی و نرخ ارز تخصیصی تفکیک شود.

چالش‌های تأمین پایدار دارو در ایران

تأمین ارز تنها یکی از عوامل مؤثر بر پایداری بازار دارو است. دسترسی به مواد اولیه، توان تولید داخلی، مشکلات نقدینگی شرکت‌ها و پرداخت مطالبات زنجیره سلامت نیز در تأمین مستمر دارو نقش دارند.

به همین دلیل، ارزیابی وضعیت بازار دارو علاوه بر بررسی میزان ارز تأمین‌شده، به اطلاعات مربوط به تخصیص واقعی ارز، واردات مواد اولیه، وضعیت تولید و موجودی داروخانه‌ها نیاز دارد.

جمع‌بندی

افزایش ۲۸ درصدی تأمین ارز دارو و تجهیزات پزشکی در سال ۱۴۰۵، بر اساس اعلام بانک مرکزی، از رشد منابع ارزی تأمین‌شده برای این بخش حکایت دارد. بااین‌حال، کاهش بخشی از منابع ارز ترجیحی و افزایش هزینه تأمین برخی نهاده‌های دارویی نشان می‌دهد که برای ارزیابی اثر این سیاست بر قیمت و دسترسی بیماران به دارو، باید جزئیات بیشتری از نحوه تخصیص ارز و وضعیت زنجیره تأمین بررسی شود.